فن کویل

یکی از بهترین دستگاه های گرمایشی و سرمایشی، دستگاه فن کویل می باشد. این دستگاه دو منظوره را می توان در هر ساختمان با هر نوع سیم کشی و لوله کشی نصب و استفاده کرد. به همین سبب استقبال زیادی از آن شده است. به وسیله ی این دستگاه می توان در فصل های گرم، سرما و در فصل های سرد، گرما را به محیط تزریق کرد.
با کمی دقت در نام این دستگاه می توان دریافت که از دو جزء اصلی کویل و فن به وجود آمده است. فن کویل ها عموما به کانال ها متصل نمی شوند و به طور مستقیم فضا را به خوبی گرم و سرد می کند. این دستگاه به وسیله ی آب که وارد آن می شود می تواند عملکرد خوبی را داشته باشد. 
به دلیل چند منظوره بودن این دستگاه می توان آن را در هر مکانی با هر آب و هوایی نصب کرد. این دستگاه آب سرد و یا گرم را به وسیله ی لوله های تعبیه شده دریافت می کند و آب گرم یا سرد در کنار لوله های مسی گردش می کنند. این کار باعث می شود که آب، سرما و یا گرمای خود را از دست بدهد و بتواند به راحتی هوای محیط را گرم یا سرد کند.

به طورکلی فن کوئل ها دارای قسمت های اصلی بدنه، موتور، فن، کویل و سینی زیرکویل هستند.
 

جهت انتخاب فن کویل مناسب پارامترهایی وجود دارد که حائز اهمیت است:

نوع: فن کوئل ها دارای انواع مختلفی مانند فن کوئل زمینی، روبروزن، شیبدار، توکار، فن کوئل سقفی، کاستی، کاستی چهار طرفه، فن کوئل دیواری (مانند پنل اسپلیت)، فن کوئل کانالی و ... هستند که بر حسب مورد و نوع کاربری توسط کارشناسان و متخصصین انتخاب می شوند.

ظرفیت: اولین عامل در انتخاب فن کویل مناسب بودن ظرفیت سرمایش و گرمایش آن است. در هنگام محاسبه ظرفیت فن کوئل که بر مبنای میزان بار برودتی کل (محسوس و نهان تبخیر) هر فضا تعیین می شود همواره سعی کنید که ظرفیت فن کوئل را در دور متوسط مبنای محاسبه قرار دهید. جدول زیر نحوه انتخاب ظرفیت تقریبی مناسب فن کوئل برای نصب در ساختمان های مسکونی و در محیط های معتدل آب و هوایی مانند تهران را نشان می دهد. (ظرفیت فن کویل را معمولاً بر حسب CFM نشان می دهند که نشان دهنده حجم فوت مکعب هوادهی فن کوئل در دقیقه است)

ظرفیت سیستم های تهویه فن کویل با واحد cfm و پوشش هوادهی مکان های مسکونی و تجاری در جدول زیر مشخص می باشد:

ابعاد: فن کوئل انتخابی باید از نظر ابعاد نیز در محل مورد نظر قابل نصب باشد. موضوع ابعاد به خصوص در مورد فن کویل های سقفی و کاستی از اهمیت ویژه ای برخوردار می باشد. (توجه: قبل از سفارش همه ابعاد را مجددا بررسی کنید.)

کویل: معمولاً درقسمت کویل فن کوئل ها از لوله مسی سایز 3/8 اینچ سه ردیفه استفاده می گردد ولی چنانچه از کوئل دو ردیفه ولی با قطر ½ اینچ استفاده شود، علاوه بر افزایش راندمان حرارت دهی فن کوئل، کاهش افت فشار جریان سیال ناقل را نیز به همراه خواهد داشت. در بعضی موارد جهت امکان تامین همزمان هوای سرد و هوای گرم در شبانه روز و یا فضاهای مختلف یک ساختمان لوکس، از فن کویل هایی که دارای دو کویل مجزاهستند (یک کویل جهت جریان ثابت آب سرد چیلر و همچنین کویل دیگری جهت تامین جریان همیشگی آب گرم دیگ) استفاده می گردد. به این نوع فن کویل ها، اصطلاحاً فن کویل چهار لوله ای گفته می شود.

بدنه: بهتر است بدنه فن کوئل یکپارچه باشد تا در طول زمان باعث ایجاد لرزش و صدا بین بخش های مختلف بدنه نگردد.

موتور: لازم است موتور به کار رفته در فن کویل از نوع چند دور و کم صدا (Low noise) و با بلبرینگ های بسیار مطمئن باشد تا صدای کارکرد مجموعه الکتروموتور و فن نصب شده روی آن کمتر از 35 دسی بل شود.

فن: بهتر است فن سانتریفیوژ مورد استفاده در فن کوئل ها جهت حفظ بالانس دینامیکی در طول دوره طولانی بهره برداری از نوع فلزی گردد که در این صورت حجم هوادهی مورد نیاز فن کوئل را نیز به طور کامل تری تامین می کند ولی چنانچه این فن از جنس مواد پلی آمید مرغوب است، ارزان تر خواهد بود. استفاده از فن های غیر فلزی برای مناطقی که دارای زمستان های سرد بوده و دمای آب سیستم حرارت مرکزی آن ها در زمستان حدود 80 درجه سانتی گراد است و در طولانی مدت این دما می تواند باعث تغییر شکل فن غیر فلزی در مجاورت کویل آب گرم شود، توصیه نمی گردد.

فشار کار: با توجه به اینکه در ساختمان‌های بلندتر از 15 طبقه فشار آب درون کویل بیش از 6 بار خواهد بود هنگام انتخاب فن کویل به موضوع مهم فشار آب درون کویل برای برج های بلند مرتبه نیز توجه کنید.
زیبایی: زیبائی فن کوئل خصوصاً فن کویل زمینی که عملاً یکی از اجزاء داخلی ساختمان شما محسوب می گردد نیز در انتخاب فن کوئل مورد توجه قرار می گیرد.

کنترل: زمان استارت، تغییر دور یا قطع عملکرد الکتروموتور فن هوادهی در فن کوئل ها هم به صورت دستی و هم به صورت اتوماتیک قابل انجام است ولی بهترین روش، خصوصا برای فن کوئل های سقفی، دیواری و کاستی، استفاده از ترموستات اتوماتیک دو فصل سه دور و استفاده از شیر سه راهه برقی می باشد.
با وجود اینکه از گذشته تا به امروز تمامی فن کوئل های زمینی دارای کلید دستی خاموش، روشن و تغییر دور می باشند اما نصب ترموستات اتاقی اتوماتیک برای کنترل عملکرد کلیه فن کوئل ها و بهینه سازی مصرف انرژی امری ضروری می باشد. اصولاً عملکرد روشن یا خاموش و حتی تغییر دور موتور فن دمنده فن کوئل ها توسط ترموستات اتاقی نصب شده در ارتفاع 140 سانتی متر از کف و به دور از جریان هوای خروجی فن کوئل و نیز تابش مستقیم نور آفتاب انجام می شود.
در روشی تکمیلی با استفاده از نصب شیر برقی دو راهه تدریجی و یا نصب شیر موتوری سه راهه و همچنین با اجرای مسیر By Pass می‌توان با استفاده از فرمان دریافتی از ترموستات نصب شده در هریک از فضاها نسبت به تنظیم دبی جریان آب سرد یا آب گرم عبوری در لوله تغذیه آب کویل فن کویل ها، میزان تامین هوای گرم و هوای سرد توسط فن کویل ها را به طور دقیق کنترل کرد.

قیمت: قیمت قطعاً در انتخاب و خرید هر کالائی می تواند تعیین کننده باشد ولی هنگام خرید کالائی مانند فن کوئل که علاوه بر وظیفه تامین شرایط آسایش دمای ی ساکنین، مسئله طول عمر، صدا، راندمان، ظرفیت و زیبایی آن نیز از اهمیت زیادی برخوردار می باشد، شاید به توان گفت قیمت آن با توجه به اهمیت و کاربرد آن چندان مهم نیست.
قبل از خرید و سفارش فن کوئل مورد نیاز، چپ یا راست بودن محل اتصال لوله های فن کوئل را مشخص کنید.

برای محاسبه دبی آب سرد مورد نیاز سرمایش فن کویل ها باید مقدار بار کل سرمایی بر مبنای (BTU/h) هر یک از فضاهای ساختمان را بر عدد 5000 تقسیم نمود. (یا تقسیم کیلو کالری در ساعت بر عدد 1250) به این ترتیب معمولا قطر لوله های رفت و برگشت آب سرد و گرم به کویل فن کوئل های cfm 200 سایز 1/2 اینچ و برای فن کوئل های 300 و 400 cfm سایز 3/4 اینچ و برای فن کوئل های 600 و 800 و 1000 cfm سایز 1 اینچ و برای فن کوئل های 1200 و کانالی های تا 1800،  1/2 1 اینچ در نظر گرفته شده است.
نصب فلوسوئیچ در مسیر آب خروجی اواپراتور (Child Water) به سمت کویل آب سرد تجهیزات تهویه مطبوع (مانند فن کویل ها و هوا سازها) به منظور فرمان Stop به چیلر در زمان خاموش شدن پمپ های سیرکولاتور مدار سرمایش الزامی می باشد.
به منظور جمع آوری آب حاصل از تقطیر رطوبت هوا روی کویل فن کویل ها در فصل تابستان، نصب لوله 1/2 اینچ درین از سینی زیر کویل تا محل تخلیه این آب ها برای هر فن کویل الزامی می باشد.
با توجه به توانایی بیشتر گرمادهی فن کویل ها نسبت به انواع رادیاتورها در سایز مشابه، در ساختمان های قدیمی نصب فن کوئل به جای رادیاتور (فقط برای گرمایش) در صورتی امکان پذیر می باشد که لوله های مربوطه از کف واحد خارج شده باشند و نه از دیوار پشت دستگاه.
با توجه به اهمیت بالانس فن هوادهی در عملکرد فن کوئل ها و ارتباط مستقیم آن با طول عمر بلبرینگ موتور، به منظور تداوم بالانس دینامیکی فن هوادهی دستگاه، نسبت به نصب کاملاً افقی و تراز شده انواع فن کوئل ها در محل نصب خود نهایت دقت را مبذول کنید.

با توجه به موضوع مهم سرویس و نگهداری در تجهیزات تهویه مطبوع، نصب شیر قطع و وصل جریان آب ورودی و خروجی از کویل فن کوئل ها همراه با مهره ماسوره مربوطه (هم سایز با قطر لوله انشعابی) ضروری می باشد.

بر اساس مقادیر زیر فرمول های تبدیل واحدها مشخص می باشد:


1CFM = 28.32 L/min
1K Cal = 4 BTU

اجزا و قطعات فن کویل

هر دستگاه از اجزا و قطعات مختلفی تشکیل شده است. برخی از مهم ترین این اجزا شامل موارد زیر می شود.
- کویل یکی از اصلی ترین و مهم ترین اجزای فن کویل ها می باشد. این وسیله وظیفه ی ورود و خروج  آب گرم و سرد در فصل های مخصوص را دارد. 
- بلوور می تواند آلومینیومی یا پلاستیکی باشد. این قطعه وظیفه ی گردش هوا را بر عهده دارد.
- الکتروموتور یکی دیگر از اجزای مهم هر دستگاه می باشد. الکتروموتور ها می توانند در مدل ها و نمونه های مختلفی روی فن کویل وصل شوند. این تفاوت ناشی از نوع و سایز فن کویل ها می باشد. 
- فیلتر بیرونی ترین قسمت هر فن کویل می باشد که وظیفه ی جلوگیری از ورود هر گونه ضایعات و ریزگردی را به داخل دستگاه دارد. فیلتر می تواند فلزی و یا پلاستیکی باشد.
- از دیگر اجزا و قطعات این دستگاه می توان به ترموستات، کلید سلکتوری، شیر هواگیری، سینی درین، فندک و ... اشاره کرد.

 

انواع فن کویل 

فن کویل دیواری: این دستگاه از لحاظ ظاهری شباهت بسیاری با کولرگازی دیواری (اسپلیت) دارد. به راحتی روی دیوار نصب می شود و برای منازل و محیط های اداری مناسب می باشد.

فن کویل سقفی توکار: از نمونه های دیگر فن کویل ها، مدل سقفی توکار می باشد. این مدل درون سقف کاذب یا محیط های پنهان و به اصطلاح داخل کار نصب می شود و با یک دریچه و کانال کشی به محیط متصل می شود.

فن کویل سقفی زمینی: این مدل از فن کویل ها، به دو صورت نصب می شوند. هم می توان به صورت ایستاده و روی زمین کنار دیوار آنها را نصب کرد و هم می توان به به صورت افقی زیر سقف متصل کرد.

فن کویل کاستی: این مدل از فن کویل ها درون سقف نصب می شود و رویه آن نمایان است. با توجه به نیاز مصرف کننده، این دستگاه ها می تواند به صورت کاستی یک طرفه، کاستی دو طرفه و کاستی چهار طرفه روی سقف نصب گردد.

 

مزایا و معایب فن کویل

این سیستم مانند هر دستگاه دیگری دارای معایب و مزایای مخصوص به خود می باشد. ویژگی ها و مزایای خاص این دستگاه بسیار بیشتر از معایب آن است. با این حال افراد باید در مورد آن ها اطلاعات کافی داشته باشند. برخی از مزایای مهم فن کویل که باعث شده است طرفداران زیادی داشته باشد به صورت زیر می باشد.
- با استفاده از این دستگاه می توان به خوبی دمای محیط را تنظیم کرد. توزیع دما با فن کویل می تواند به راحتی و به طور متناسب باشد و تمام قسمت های مکان مورد نظر گرم و یا سرد شود.
- چند منظوره بودن این دستگاه از مهم ترین ویژگی ها و مزایای آن به شمار می رود. دیگر نیازی نیست چندین وسیله ی گرمایشی و سرمایشی در خانه وجود داشته باشد. تنها با داشتن یک فن کویل می توان نیاز های گرما و سرمای خود را تامین کرد.
- به دلیل زیبا بودن این دستگاه ها می توان بدون ایجاد خلل در دکوراسیون منزل آن ها را استفاده کرد.
- به دلیل ویژگی های خاص این دستگاه می توان آن را در هر مکانی از جمله مسکونی، اداری و ... استفاده کرد.
همانطور که بیان کردیم هر وسیله ای معایبی را نیز دارا می باشد. عیب و ایراد آن این است که فن کویل نیاز به تعمیر و نگهداری زیادی نسبت به دستگاه های مشابه دیگر دارد. علاوه بر آن توزیع هوای تازه با این دستگاه وجود ندارد. به همین سبب قبل از خرید حتما با مزایا و معایب دستگاه مورد نظر آشنا شوید. 


مقالات مرتبط:
 

جدیدترین پرفروش ترین پربازدید ترین گران ترین ارزان ترین

2020 © Copyright - almaatech.ir